Δευτέρα, 18 Μαρτίου 2019

Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας

Χτες έγινε η εκδήλωση για την Γιορτή της Γυναίκας από τον Σύλλογο Γυναικών Μανταμάδου, στο Πολύκεντρο του χωριού μας. 
Μεταξύ άλλων διαβάστηκε και το παρακάτω κείμενο.
Είναι ένα κείμενο που έχει πρόσωπο, έχει όνομα και προορισμό. 
Σαν επικήδειος, για έναν άνθρωπο που έφυγε πολύ νωρίς και αγαπήθηκε πολύ απ όσους είχαν την τύχη να τον έχουν στην ζωή τους.









Οι γυναίκες που ξέρω

Οι γυναίκες που ξέρω, γεννούν ζωή.

Βγάζουν απ’ τα σπλάχνα τους καθημερινά αγώνα αγάπη κι αισιοδοξία.  

Ντύνονται τον ήλιο το ξημέρωμα και συνεχίζουν.

 Γεννιούνται για να δίνουν συνέχεια.

Σε κάθε γωνιά της γης, με όλες τις δυσκολίες που τις φόρτωσε η ζωή από τα γεννοφάσκια τους.

Σε κάθε γωνιά του κόσμου, από το χάραμα μέχρι τη νύχτα.
Ελλάδα, Αιθιοπία, Συρία, Αγγλία, Κύπρος, Πακιστάν.
 Βαλίτσες οι ευθύνες τους.
Μια ιστορία θα σας πω απόψε.
Για ένα μικρό κορίτσι που μεγάλωνε σε μια γωνιά μίλια μακριά απ τη δική μας.

Ποτέ μου δεν τη συνάντησα, μόνο σε φωτογραφίες.

Παραμύθι θλιμμένο η ζωή της…
Κορίτσι μικρό, γυναίκα πριν την ώρα της.
Παντρεύτηκε.
Έλαμπαν οι δυο εφηβικές ματιές χωμένες μέσα σε χρυσαφένιους ταφτάδες, κοσμήματα και λουλούδια.
Αμήχανο το παιδικό τους βλέμμα.
Ένα- δυο  χρόνια ζήσανε μαζί.
Ίσα που να γεννηθεί το πρώτο τους παιδί.
Οι δουλειές λιγοστές, τα μεροκάματα τιποτένια, εκείνος έπρεπε να ξενιτευτεί.

Να πάρει τον δρόμο της μετανάστευσης αφήνοντας βαθιά υπόσχεση στα μάτια της πως θα περάσει ο χρόνος. Θα έφτιαχνε τα χαρτιά του και θα ήταν όλοι τους μαζί και πάλι.
Εκείνος, εκείνη και ο γιος τους.
 Ίσα που πρόλαβε να τον δει να περπατάει και να παίξει μαζί του πεντεξι φορές στο πάτωμα.
 Πατέρας πια, χτύπησε τη πιο κοντινή τους πόρτα για ένα μεροκάματο.
Εκείνη, της Ευρώπης.
Ετούτη, της Ελλάδας.
 Σ όποια δουλειά και αν καταπιάνονταν τα κατάφερνε καλά.
 Έπιαναν τα χέρια του, έκοβε και το μυαλό του, έμαθε και τη γλώσσα γρήγορα, όπου και να στεκόταν με αξιοσύνη και αγάπη.
 Όλοι τον αγαπούσαν.
Για να στέλνει το μεροκάματό του στην οικογένεια.
Και να μπορεί να ονειρεύεται μια αλλιώτικη ζωή.
Να ονειρεύονται μια αλλιώτικη ζωή.
Μίλια μακριά ο ένας από τον άλλον.
Μέσα από οθόνες φωτογραφίες και τηλέφωνα.
Η απώλεια εκείνης, του παιδιού του- θέριευαν. Πέρασαν κιόλας τέσσερα χρόνια.
Βάρη στο μυαλό και στην καρδιά του.
Η καλή καρδιά του. Μισή δίχως εκείνη.
Δίχως ξεκούραση, δίχως έναν άνθρωπο.
 Μέχρι τη μέρα που χτύπησε.
Τόσο άσχημα που το μόνο που μπορούσε να κουνήσει ήταν τα μάτια και το στόμα του.
 Ένας μήνας η ζωή του.
Μέχρι εκεί έφτασε και η δική της ζωή.
Μίλια μακρυά, αποχαιρετούσε τον άνθρωπό της και τη δική της ζωή.
 Άβουλος θεατής στο κουκλοθέατρο της ζωής της. Δίχως επιλογές, δίχως αποφάσεις…

Κι αν ήθελα απόψε πάνω στη γη, να υπήρχε μια γυναίκα μόνο να γιορτάζει, εκείνο το κορίτσι θα διάλεγα.
Θα διάλεγα να μπορεί, σαν κι εμάς, να δυναμώνει κάθε χρόνο τούτη τη μέρα.
Να νιώθει πως δεν είναι μόνη.
Για κείνες τις γυναίκες οι φωνές μας σμίγουν απόψε και χαμηλώνει η ματιά.
Για να μπορούν αύριο, του χρόνου, δεν ξέρω πότε θα ναι – αλήθεια- να πιαστούν απ’ το δικό μας χέρι και να βαδίσουμε μπροστά.
Μακάρι να πιαστούν απ το δικό μας χέρι.
 Μακάρι να βαδίσουμε μαζί μπροστά.


Τρίτη, 27 Νοεμβρίου 2018

Ψίθυροι στο κύμα

Μεγάλη χαρά σήμερα και φόρτιση.
 Ειδικά όταν μπήκα και το είδα εκτυπωμένο, σε στίβες...
Ψίθυροι στο κύμα, εκδόσεις Αγγελάκη.
Εύχομαι οι σελίδες του να γίνουν καράβι, να σας ταξιδέψουν...
Κυκλοφόρησε!

 Παιδικά χρόνια, φτωχικά και τραυματικά. Το σχολειό, η δουλειά, ο έρωτας, η χαρά και η απώλεια στη δίνη του πολέμου, της Κατοχής και του εμφύλιου σπαραγμού. Κι έπειτα ο γάμος, τα παιδιά, τα εγγόνια και πάλι η απώλεια... Μνήμες που τρέχουν... και η Δωρούλα απέναντι στη θάλασσα να αφηγείται το Παραμύθι της ζωής της. Ψίθυροι στο κύμα... μήπως καταφέρει το θαλασσινό νερό ν' απαλύνει τις πληγές της.
" Γιατί τελικά, πιο δυνατή από το θάνατο, είναι η ίδια η ζωή. Είναι ο ερχομός μιας νέας ζωής. Όχι πως σβήνονται τα προηγούμενα, ούτε σταματάς να τα σέρνεις μαζί σου ποτέ, μα να, νιώθεις πως γεμίζουν τα πνευμόνια σου δύναμη και τούτο το βάρος που σέρνεις σου φαίνεται καθημερινό και μπορείς να σηκώσεις κι άλλο, μπορείς πια να αλλάξεις σελίδα"

Παρασκευή, 10 Αυγούστου 2018


Κάθε φορά που ετοιμάζομαι να επιστρέψω πίσω, έρχονται στο μυαλό μου όλα εκείνα που με κρατάν σφιχτά δεμένη εκεί. 
Άνθρωποι, τόποι, συναισθήματα, μνήμες, παιδική ηλικία.
Η παραλία του χωριού, η στροφή μετά το λινόχωμα, η πλατεία του αγίου Βασιλείου, η γειτονιά μας.
Το βλέμμα της μάνας, η αγκαλιά του πατέρα, το γέλιο του αδερφού και της Άννας, η χαρά των παιδιών, τα καλοσωρίσματα των ανθρώπων που μεγάλωσα μαζί τους...
Φέτος καινούρια λαχτάρα, μεγάλη. 

Η αντάμωση με τα μικρά μου, που πρώτη φορά τόσο μεγάλο διάστημα μακριά τους...
Όσο και να χουν ξεμακρύνει τα φτερά σου, πάντα τα πόδια θα ζητούν να διαβούν τη γη που τους έδωσε δύναμη να μακραίνουν...







Δευτέρα, 6 Φεβρουαρίου 2017

Ζύμωμα


Κάθε ζύμωση ενέχει αλλοιώσεις.
 Ότι ζύμωση και αν είναι αυτή.
Κοινωνική οικονομική, προσωπική, εσωτερική, βιολογική, συναισθηματική, σωματική, πολιτική, νοητική...
Τις περισσότερες φορές, στην πορεία της όλης διαδικασίας  απορρίπτονται συστατικά που πλέον δεν χρησιμοποιούνται για (ή στο) τελικό αποτέλεσμα. Ακόμα και βασικά συστατικά. Ίσως όχι στο ακέραιό τους, αλλά μέρος τους.
Συχνά αναγνωρίζονται σαν φύρα, δομικά στοιχεία και έννοιες που στο παρελθόν δεν νοούνταν η απώλειά τους. Ακόμα και αν πρόκειται για εκείνα τα στοιχεία που μας-σας-με πήγαν ένα βήμα μπροστά.
Μα τούτη εδώ η ζύμωση, τα τελευταία χρόνια, μόνο μορφώματα φανερώνει. Και φόβους.
[... σήμερα ήταν που είδα για πρώτη φορά φέτος, ανθισμένη μυγδαλιά. (Ελπίδα και άνοιξη...)
Η σκέψη έμεινε στην εικόνα. Δίχως ελπίδα.
(Και τούτο είναι το πρώτο απ' τα εγκλήματα που έχουν υπογράψει δυο χρόνια τώρα.
Που σκότωσαν κάθε ελπίδα στον κοσμάκη. Και κάθε χαμόγελο. Εκτός απ' όλα τα υπόλοιπα που ζούμε τα τελευταία 6 χρόνια, και ότι φοβάμαι πως έρχεται από εδώ και πέρα,
Σκέψεις κάνω φωναχτά. Σκέψεις δίχως μια αχτίδα ελπίδας. Πρώτη φορά στα 39 μου χρόνια.]

Πέμπτη, 26 Ιανουαρίου 2017

Δευτέρα, 21 Μαρτίου 2016

21 Μάρτη

21 του Μάρτη σήμερα. 
Και τούτη η μέρα θαρρείς και έχει φορτωθεί στους ώμους της μερικά απ’ τα πιο σημαντικά θέματα του κόσμου.

Θα μπορούσα να την βαφτίσω αλλιώς. 

Να την έλεγα παγκόσμια μέρα για όλα όσα θα ήθελα, να μπορώ να χαρίσω στα παιδιά μου.
Έτσι που να μην έχει νόημα καμιά παγκόσμια μέρα!
Να τους χαρίσω έναν κόσμο δίχως ρατσισμό, (παγκόσμια μέρα κατά του ρατσισμού),δίχως φόβο, απέναντι στο αλλιώτικο, στο διαφορετικό. 


Είτε επειδή αυτό τυχαίνει να έχει ένα παραπάνω χρωμόσωμα, (παγκόσμια μέρα για το σύνδρομο down), είτε επειδή έρχεται από μια άλλη χώρα, επειδή έχει μια διαφορετική θρησκεία, διαφορετικά θέλω απ’ τα δικά μου, ένα αλλιώτικο χρώμα, ή επειδή γεννήθηκε, πάντα συμπτωματικά, σε μια άλλη μεριά της γης.


Και να είχε και πολλά δάση,  (παγκόσμια μέρα δασοπονίας), για να μπορούν τα παιδιά να παίζουν αλλιώς και ν΄ ανασαίνουν καθάρια.


Να χωρούσε στίχους και ποίηση ( παγκόσμια μέρα ποίησης), λέξεις που να προβάλλουν από παντού ανάμεσά μας και να μιλούν για την αγάπη.

Και κουκλοθέατρο, (παγκόσμια μέρα κουκλοθέατρου) να κάνει τα παιδιά του κόσμου ολάκερου, να γελούν και ν’ αφήνονται στο παιχνίδι, και στο παραμύθι,σαν μοναδική τους έννοια.



Και στο τελείωμα της μέρας, να είχε ύπνο ελαφρύ, (παγκόσμια μέρα ύπνου), ύπνου δίχως άγχη, ύπνου να μην διακόπτεται από σκέψεις, άγχη και φόβους για την επόμενη μέρα.

Τα αυτονόητα, τα μεγάλα, που καμιά μέρα δεν μπορεί να σηκώσει το βάρος τους και τη σημασία τους. 
Θαρρείς και χωρούν όλα τα όνειρα για μια ολάκερη ζωή.
Τόσο που να μην έχει νόημα καμία παγκόσμια μέρα!

Τρίτη, 8 Μαρτίου 2016

Γυναίκα, να εισαι δυνατή!

Γυναίκα, να είσαι δυνατή
Στην αρχή, είναι η μνήμη και η τιμή.
Τιμή για τους αγώνες που δόθηκαν.
Για τους αγώνες που κερδήθηκαν.
Με τη ματιά στο χτες.
Πόνος δάκρυ, ιδρώτας, κόπος και αίμα.
Ακολουθεί ο στοχασμός.
 Για όλα εκείνα που κατακτήσαμε. ‘Έτσι που να μπορούμε να διαβαίνουμε  τις ίδιες πόρτες πια, με τους άντρες.
 Έτσι που ο άντρας, να στέκεται στο πλευρό μας, σύντροφος, συνοδοιπόρος.
 Όχι απέναντι μας, σαν ανταγωνιστής.
Κι ακολουθούν οι λέξεις του σήμερα. Λέξεις χρωστούμενες στο αύριο. Λέξεις βγαλμένες απ’ το χθες.
 Λέξεις για τις κόρες μας.
Λέξεις και πράξεις μονάκριβες.
Για όλη την αγάπη, που φωλιάζει στην καρδιά της γυναίκας.
 Αγάπη να ξεχύνεται και να πλημμυρίζει.
 Να ποτίζει αλληλεγγύη τον διπλανό, τον δικό μας άνθρωπο, τον μεγαλύτερο, μα και τους πιο μακρινούς, τους ξένους.
Που να τρέχει σαν θα νιώσει την ανάγκη.
Χέρι δυνατό βοήθειας.
Μα πριν να ειπωθούν όλα τούτα, να μιλάμε για την αγάπη προς την ίδια. Κι αν οι λέξεις συχνά, στέκουν αδύναμες να βγουν απ’ το στόμα μας, να τις αφήνουμε απ’ τα μάτια μας να φανερώνονται.
Λέξεις όχι γι’  αγάπη ματαιόδοξη και ναρκισσιστική- εκείνη την φτιασιδωμένη, που ντύνεται ακριβά και αρωματίζεται με ψέματα.
Λέξεις γι’ αγάπη απλή και βαθειά.
Αγάπη καθάρια και τίμια.
Αγάπη για την ψυχή της.
 Αγάπη για το κορμί της. Και την φροντίδα της να ‘ναι γερό και δυνατό.
Να είναι απαραβίαστο. Ανεκτίμητο. Μονάκριβο. Αληθινό.
Λέξεις για την ομορφιά της. Την μέσα της ομορφιά. Που θα της χαρίζει κάθε χρόνο  που θα μεγαλώνει, την ηρεμία, την γέμιση, την ολοκλήρωσή της.
Αγάπη για το μυαλό της.
Την εξυπνάδα που την προίκισε η φύση.
 Την πρακτική της ματιά.
 Και την ικανότητα να μπορεί να σταθεί όρθια, να παλέψει, να διεκδικήσει και ν’ ανταποκριθεί στις τρικυμίες της ζωής.
Που θα ‘ ναι πολλές. Ο εύκολος δρόμος, χρόνια τώρα έχει πάψει να είναι για τις γυναίκες.
Γυναίκα, να είσαι δυνατή!


Τρίτη, 26 Ιανουαρίου 2016

Νεζινέ (για τα παιδιά που χάθηκαν)



Νεζινέ (για τα παιδιά που χάθηκαν)

Η Νεζινέ είχε μεγάλα καστανά μάτια 
κι άσπρο χαμόγελο
σαν κοιλίτσα χελιδόνας. 
Τα επιδείκνυε για διαβατήριο περνώντας τα σύνορα 
κι αντίκρισε τη θάλασσα των παραμυθιών
φορτωμένη σε γέρικη αγκαλιά
με κρεμάμενα πόδια 
σαν το ξεκούρδιστο εκκρεμές του κόσμου . 
Η Νεζινέ καταπίνοντας 
μια θάλασσα με παραμύθια 
πρόλαβε να δακρύσει
στη ζωγραφιά που είχαν φτιάξει ,
λερώνοντας την πέρα ως πέρα με σκούρα κηλίδα .
Η Νεζινέ κατόπιν , 
εύκολα πέρασε
όλα τα σύνορα του κόσμου…
Ναούμης Γιώργος (14/11/15)




Τρίτη, 30 Ιουνίου 2015

Σιγά μην φοβηθώ...

Το 2011 πήραμε την απόφαση, να προσπαθήσουμε για ένα δεύτερο παιδί. Τότε ακόμα, έβλεπα τηλεόραση και ειδήσεις. Αυτό που θυμάμαι καθαρά και έντονα, ακόμα μέσα στην ψυχή μου, ήταν ο φόβος. Θυμάμαι καθαρά, ένα δελτίο ειδήσεων, μετά τις 12 το βράδυ, στο μεγκα, όταν ανακοίνωναν την αύξηση στο φπα σε23 %. Χωρίς υπερβολές, η πίεση μου ανέβηκε αυτόματα. Θυμάμαι τη τρομοκρατία που έσπερναν, καθημερινά και δίχως έλεος για κανέναν απ’ τους πολίτες. Δεν νοιάστηκαν για κανέναν απ’ τους Έλληνες. Όλα τα κανάλια από τότε, νοιαζόταν για τις τσέπες των αφεντικών τους και τις δικές τους τσέπες.
Ήταν η πρώτη φορά που άρχισα να έχω δεύτερες σκέψεις για το δεύτερο παιδί. Πώς θα γεννηθεί, πώς θα μεγαλώσει, πώς θα το μεγαλώσουμε.
Με όσους μίλαγα εκείνο το διάστημα συμμεριζόταν τους φόβους μου και μου έλεγαν περίμενε λίγο… Η μόνη που με συνέφερε, ήταν η μάνα μου. Γύρισε ψύχραιμα και μου είπε, «Δήμητρα, τι είναι αυτά που λες, ένα πιάτο φαί, που χρειάζεται ένα παιδί για να μεγαλώσει, ότι και να γίνει, θα έχουμε να του το δώσουμε. Με όποιο τρόπο.» Ήταν σαν ένα χαστούκι στην πραγματικότητα. Γιατί η πραγματικότητα αυτή είναι. Το απολύτως απαραίτητο για όλους μας, είναι ένα πιάτο φαί. Ήταν το τέλος του φόβου μου.
Τελικά, εκείνος ο πόλεμος που εξαπέλυσαν, είχε το αποτέλεσμα που ήθελαν. Άνθρωποι λύγισαν και αυτοκτόνησαν, παιδιά λιποθύμησαν απ την πείνα, έμεινε σχεδόν η μισή Ελλάδα δίχως δουλειά και δίχως ρεύμα, η ακρίβεια λύγισε τις πλάτες μας, τα όνειρα και οι ελπίδες μας θάφτηκαν, και και και… μα το δεύτερο παιδί ήρθε και είναι ήδη 4 χρονών. Δεν τους έκανα τη χάρη με τον φόβο τους.
Απ’ την Κυριακή το πρωί, έχουμε πάλι πόλεμο. Τρομοπόλεμο. Εξαπολύουν τα κανάλια τους οι σελίδες τους, ότι μπορούν να σκεφτούν για να μας τρομοκρατήσουν πάλι.
Όχι δεν φοβήθηκα στιγμή. Όχι δεν δείλιασα δευτερόλεπτο. Ούτε πέρασε απ το κεφάλι μου το ναι. Ναι για ποιόν; Για την Ευρώπη; Για ποια Ευρώπη. Την Ευρώπη του κεφαλαίου; Την Ευρώπη των δύο ταχυτήτων; Την Ευρώπη με πολίτες δεύτερης κατηγορίας;;  Την Ευρώπη που παραβιάζει την κυριαρχία μας σαν χώρα; Την Ευρώπη που μας θέλει με σκυμμένα κεφάλια και δίχως αύριο; Την Ευρώπη που μας θέλει τουριστικό θέρετρο για μεγάλα πορτοφόλια; Όχι τα δικά μας πορτοφόλια, εμάς μας θέλουν να φύγουμε από εδώ, ούτως ή άλλως. Το επιδιώκουν και το καταφέρνουν. Μακάρι να φεύγαμε απ την Ευρώπη χθες, μακάρι να μην είχαμε μπει ποτέ. Και το λέω με κάθε επίγνωση αυτό. Δεν είναι αυτό το θέμα, ούτε αυτό διαπραγματευόμαστε την Κυριακή. Την Κυριακή καλούμαστε να πούμε το όχι στον πόλεμο που μας έχουν κηρύξει. Το όχι, που θα φέρει δύσκολες μέρες, πολύ δύσκολες μέρες, το ξέρω αυτό. Δεν αιθεροβατώ, περιμένω πως για κάνα δυο χρόνια, δεν θα έχουμε τίποτα πέρα απ’ τα βασικά. Πως, ίσως μας λείπουν και τα βασικά.  Μα ένα κομμάτι ψωμί, ξέρω, πως θα το βρούμε, να ταΐσουμε τα παιδιά μας. Μα σε τούτο το όχι, βλέπω μια δέσμη φωτός, μια σταλιά ελπίδας. Όχι για την δική μου γενιά, η δική μας γενιά κάηκε, μα για την γενιά των παιδιών μας.
Το ναι είμαι σίγουρη πως θα είναι η καταδίκη μας, υπογεγραμμένη από εμάς τους ίδιους. Γιατί τούτα τα χρόνια το είδαμε, το ζήσαμε το ναι. Το νιώσαμε στο πετσί μας. Και το είδαμε όλοι αυτό. Όλοι εκτός απ’ το κεφάλαιο. Με μισθούς πετσοκομμένους, με συντάξεις κατακρεουργημένες, με επιδρομή φόρων, με απολύσεις, με μισθούς που αργούσαν να μπούνε, με μαγαζιά κλειστά, με αυτοκτονίες, με, με, με… Τα ζήσαμε ΟΛΟΙ.
Γι αυτό δεν φοβάμαι αυτές τις μέρες, ούτε με τις κλειστές τράπεζες, ούτε με τα εικοσάευρα που δεν βγαίνουν, ούτε με το κυριότερο επιχείρημά τους: τον φόβο… Μια ζωή, απ’ την Κατοχή, την Αντίσταση, τον Εμφύλιο, την Χούντα, τούτο ήταν το πιο μεγάλο τους επιχείρημα, ο φόβος… Μα κάποτε ο κόσμος δεν δείλιαζε…
Τούτες είναι οι δικές μου σκέψεις, τούτα είναι τα δικά μου πιστεύω. Και όχι, δεν θέλω να τσακωθώ με κανέναν από όσους υπερασπίζονται το ναι. Δεν θα αλλάξω απόψεις, ότι και να μου πουν. Έχω την συνείδησή μου καθαρή, απέναντι στα παιδιά μου και στους ανθρώπους μου, γιατί καμιά ψήφος απ όσες έχω ρίξει, δεν μας έχουν φέρει εδώ σήμερα. Γιατί η ευθύνη είναι όλων.. Αυτά τα ολίγα. Μην μπει κανείς στη διαδικασία να σχολιάσει αρνητικά, γιατί με δημοκρατικές διαδικασίες τα σχόλια θα διαγράφονται. Καμία όρεξη για τσακωμούς δεν έχω… Αυτά….


Πέμπτη, 23 Απριλίου 2015

Πόσο υποκρισία!!!



Χτες  πληροφορηθήκαμε, όλοι οι Μανταμαδιώτες, πως το έθιμο της σφαγής του ταύρου, στο πανηγύρι των Μυροφόρων, δεν θα γίνει.
 Απαγορεύτηκε από τον Δήμο, την Αρχιεπισκοπή και τους λοιπούς αρμόδιους. Ακούστηκαν πολλά, τον τελευταίο καιρό. Γράφτηκαν  περισσότερα. Κανείς μας ,δεν πίστεψε πως θα κατάφερναν, εκείνες οι φωνές, να καταργήσουν ένα έθιμο που κρατάει αιώνες. Το κουρμπάνι των προπαπούδων μας.
Κατηγόρησαν το έθιμό σαν βάρβαρο, σαν σατανιστικό. Οι ρίζες του όμως, είτε το θέλουν είτε όχι, είναι πολύ βαθιές. Κρατάνε απ τις αγάπες-κοινά δείπνα των πρώτων χριστιανών και στους βυζαντινούς χρόνους, όταν το αίμα, ήταν σύμβολο της ζωής, της γέννησης και της γονιμότητας. Πέρασε έτσι μέσα στις παραδόσεις των λαών, σε ολόκληρο τον κόσμο, θεωρήθηκε ιερό και άρχισε να παίζει σημαντικό ρόλο μέσα σε διάφορες θρησκείες.
Το αίμα του Χριστού σώζει. Αργότερα η θυσία απέκτησε πρακτική μορφή. Η σφαγή των ζωντανών, τάματα των πιστών, εξασφάλιζε τροφή, που θα προσέφεραν στους προσκυνητές τους οι Μανταμαδιώτες. Προσκυνητές που ερχόταν από πολύ μακριά, για να ασπαστούν τον Ταξιάρχη, στη γιορτή του. Προσκυνητές, που πέρασαν μέρες, με ξηρά τροφή ώσπου να εκπληρώσουν το τάμα τους. Με ένα πιάτο ζεστό κισκέκ  ή ρεβύθια με κρέας έδειχναν οι πρόγονοί μας τη φιλοξενία τους. Έτσι μπορούσαν.
Είναι το έθιμο λέει βάρβαρο. Και λυπάμαι που το λέω, μα είναι υποκρισία να μιλάμε για βαρβαρότητα, απ’ τη στιγμή που σφάζονται μπροστά στα μάτια μας, στις ειδήσεις κάθε βράδυ στις 8, ανθρώπινες ψυχές. Ή πνίγονται στη Μεσόγειο. Ή αυτοκτονούν καθημερινά. Δίπλα μας! Όταν υπάρχουν παιδιά που υποσιτίζονται ή λιμοκτονούν. Είναι υποκρισία να μιλάμε για βαρβαρότητα  της θυσίας του ταύρου, όταν η βαρβαρότητα και το έγκλημα περνούν καθημερινά μπροστά από τα μάτια μας. Στο κάτω κάτω της γραφής, όσοι παραβρίσκονται τόσα χρόνια στη θυσία, έχουν δικαίωμα επιλογής, για το αν θα είναι εκεί, ή όχι. Απ’ τη  βαρβαρότητα της καθημερινότητας, όμως κανένας δεν έχει επιλογή αποφυγής. Αυτή η βαρβαρότητα, βέβαια, σταματάει έξω απ’ την πόρτα του σφαγείου, όπου μπορούν να σφαγιάζονται κανονικά τα ζώα. Η βαρβαρότητα είναι μαζεμένη όλη, κάτω απ’ τον πλάτανο του Ταξιάρχη. Πόσο υποκρισία!!
Μας κατηγόρησαν και εμάς τους Μανταμαδιώτες, πως δεν αγαπάμε τα ζώα.  Ο Μανταμάδος είναι κτηνοτροφικό χωριό. Οι περισσότεροι, μέσα σ αυτό έχουμε μεγαλώσει μέσα στα ζώα. Έχουμε ταίσει, με το μπιμπερό ζώο που δεν το θήλασε η μάνα του, έχουμε κλάψει για ζώο που χάθηκε, ζούμε μέσα στα ζώα και μέσα από τα ζώα. Αν υπάρχει άνθρωπος που αγαπάει τα ζώα του, αυτός είναι ο κτηνοτρόφος! Και η αγάπη για τα ζώα, περιλαμβάνει όλα τα ζώα. Για τα οποία ο κτηνοτρόφος είναι υπεύθυνος! Υπεύθυνος για την τροφή τους, τη στέγη τους, την περίθαλψή τους. Μα ο κύκλος της ζωής, της ζωής μας, περιλαμβάνει και την κρεατοφαγία, για τους περισσότερους.  Και στον κύκλο αυτό της ζωής μας, ναι υπάρχει και το σφαγείο, η σφαγή, ο τεμαχισμός. Για όσους επιλέγουν την κρεατοφαγία σαν τρόπο ζωής. Για τους υπόλοιπους, που διαλέγουν τον vegetarian τρόπο ζωής, υπάρχει σεβασμός,- ελεύθεροι άνθρωποι είμαστε,- όπως και εμείς όμως, απαιτούμε τον ίδιο σεβασμό. Γιατί καλώς ή κακώς, εμείς δεν είμαστε αναγνωρισμένο σωματείο από το κράτος, είμαστε οι κάτοικοι ενός χωριού. Οι μόνιμοι. -Αυτοί, που έχουμε καβαλίνες στα παπούτσια μας, τιμή μας!
Έχω γεννηθεί και μεγαλώσει σε αυτό το χωριό. Στην Τρίτη Δημοτικού, το ‘86, η οικογένεια μου αφιέρωσε στον Άγιο ζώο. Ζώο, που είχαμε μεγαλώσει εμείς, με το μπιμπερό. Ζώο που είχε όνομα, Ταξιαρχούλα λεγόταν. Ζώο που το αγαπήσαμε, και ξέραμε τον προορισμό του. Ήταν ταμένο στον Άγιο. Και η προσφορά στον Άγιο, είχε πόνο, ήταν υπέρ υγείας ανθρώπου, που έφυγε νωρίς δυστυχώς. Και ήμουν παιδί. Και η όλη θυσία του Ταύρου, με πιστόλι- γιατί από τότε, με πιστόλι γίνεται, και από πιο παλιά-  όχι δεν με στιγμάτισε. Με στιγμάτισε η απώλεια του ανθρώπου, μετά από μερικούς μήνες.
Με ενοχλεί όλη αυτή η επίθεση. Με ενοχλεί γιατί είναι στοχευμένη. Με ενοχλεί να κατηγορούν τους ανθρώπους μου. Τις ρίζες μου, που ευτυχώς για μένα υπάρχουν ζωντανές. Με αγαναχτεί, να καταστρέφουν τις παραδόσεις μας. Τις ρίζες μου, που ευτυχώς για μένα υπάρχουν ζωντανές. Και το μόνο, επί της ουσίας, που μπορούν να μας καταλογίσουν, είναι το υγειονομικό κομμάτι. Αυτό της υπαίθριας σφαγής. Και είμαι απόλυτα βέβαιη, πως όλοι όσοι παρακίνησαν όλη αυτή την επίθεση στο Πανηγύρι μας, έχουν φάει επανειλημμένα αρνάκι σφαγμένο απ’ τα χέρια ενός θείου, στην αυλή της γιαγιάς τους.  Λοιπόν καταρχήν ας κατεβάσουν το δάχτυλο, και κατά δεύτερον ας χαρούν. Γιατί η σφαγή του ταύρου φέτος, δεν θα γίνει. Βρεθήκαμε απροετοίμαστοι.  Η «αισθητική» τους δεν θα προσβληθεί. Γιατί για εκείνους, είναι θέμα αισθητικής. Απ’ την οποία μπορούν να προστατέψουν τον εαυτό τους. Δυστυχώς,  για εμάς είναι κάτι πιο βαθύ, πιο σημαντικό. Είναι οι ρίζες μας.

Μαζεύουμε υπογραφές εδώ :
https://secure.avaaz.org/el/petition/Dimos_Mytilinis_Arhiepiskopi_Ypoyrgeio_Agrotikis_Anaptyxis_Yp_Politismo_OHI_STIN_KATARGISI_TIS_SFAGIS_STO_PANIGYRI_TON_M/share/?new


Ο Μανταμάδος λέει όχι στην κατάργηση του εθίμου της σφαγής του Ταύρου στον Ταξιάρχη.



Ο λόγος για το πανηγύρι των μυροφόρων και τη θυσία του ταύρου. 
Αν κάποιος έρθει για πρώτη φορά στον τόπο μας θα μείνει με την εντύπωση πως δεν είναι τίποτε άλλο από ένα ειδωλολατρικό κατάλοιπο.
Δεν ειν΄ όμως έτσι. Το έθιμο έχει τις ρίζες του στις αγάπες-κοινά δείπνα των πρώτων χριστιανών και στους βυζαντινούς χρόνους.
Η Λέσβος διατηρεί μέσα στο θρησκευτικό τελετουργικό της πολλά στοιχεία από το Βυζάντιο και από τα απέναντι παράλια. Αυτό δεν είναι τυχαίο αφού εδώ βρήκαν καταφύγιο αρκετοί εικονολάτρες φέρνοντας μαζί τους κειμήλια και συνήθειες. Θυμηθείται τον Αγάθωνα τον ιδρυτή της Παναγίας στην Αγιάσο. 
Στο χωριό μας η προφορική παράδοση λέει ότι πολλές από τις συνήθειες της Μ.Εβδομάδας που διατηρούνται μέχρι σήμερα καθιερώθηκαν από ένα καλόγερο που έζησε εδώ και είχε καταγωγή από τη Ανατολή. Αυτό φαίνεται και από τα εγκώμια που στο Μανταμάδο ψέλνονται διαφορετική ώρα από τα άλλα χωριά κι ας μας χωρίζουν μονό λίγα χιλιόμετρα.
Η θρησκεία μας τώρα είναι γεμάτη σύμβολα
Για μας σήμερα το αίμα φαίνεται συχνά σαν κάτι αηδιαστικό ή ακόμη και τρομαχτικό. Κάποτε όμως είχε τελείως διαφορετική σημασία: ήταν σύμβολο της ζωής, της γέννησης και της γονιμότητας. Πέρασε έτσι μέσα στις παραδόσεις των λαών σε ολόκληρο τον κόσμο, θεωρήθηκε ιερό και άρχισε να παίζει σημαντικό ρόλο μέσα σε διάφορες θρησκείες.
Το αίμα του Χριστού σώζει . Η θυσία του έγινε παράδειγμα για όλη την ανθρωπότητα.
Ο απόστολος Παύλος, στην επιστολή του Προς Εβραίους, συσχετίζει το αίμα του Χριστού με το αίμα του ταύρου, λέγοντας ότι το δεύτερο εξαγνίζει το σώμα, ενώ το πρώτο καθαρίζει τη συνείδηση των ανθρώπων. ( «Προς Εβραίους» 9:12)
Δεν είναι τυχαίο ότι στον Ακάθιστο Ύμνο η Παναγία αποκαλείται δάμαλις (νεαρή αγελάδα) και ο γιος της μόσχος (μοσχάρι): η δάμαλις τον μόσχον εν ξύλω κpεμασθέντα ηλάλαζεν ορώσα. (Ιερά Σύνοψις, 4η έκδ., Παπαδημητρίου, Αθήνα 2000, σελ. 566.) . Με το ζώο αυτό τον παραλληλίζει ο Τερτυλλιανός (σημαντικός Χριστιανός απολογητής του 2ου αι.).( Tertullian, Adversus Marcionem III, 18, 14-26, Corpus Christianorum, Latin Series I και II, Commentaria in Genesim, IV, 15, J.-P. Migne (επιμ.), Patrologiae Latinae, 107, σελ. 655)
Αυτό που είναι αποκαλυπτικό είναι ότι ταύρος στα αρχαία ελληνικά σημαίνει γυναικείο αιδοίο. Το κεφάλι του με τα κέρατα έχει το ίδιο σχήμα όπως η μήτρα με τις σάλπιγγες. (M. Gimbutas, The Language of the Goddess, Thames & Hudson, London 1989, σελ. 265, όπου και εικόνα. Η επισήμανση αυτή έγινε από τη Ντόροθι Κάμερον (Dorothy Cameron) στο βιβλίο της Symbols of Birth and Death in the Neolithic Era.)
Η λέξη βους (αγελάδα) είχε μεταφορικά την έννοια μητέρα.
Ακόμη κι ο ευαγγελιστής Λουκάς απεικονίζεται ενίοτε με μορφή φτερωτού ταύρου που φέρει φωτοστέφανο στο κεφάλι – ένα τέτοιο παράδειγμα συναντάμε σε ψηφιδωτό από το ναό του Αγίου Απολλιναρίου του Λιμένος στη Ραβέννα. ( Εικόνα στην εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάννικα, λ. «ζώο», τόμ. 26, Πάπυρος, Αθήνα 1996, σελ. 170. Τα ζωομορφικά εμβλήματα των ευαγγελιστών προέρχονται από την Αποκάλυψη (4, 6 κ.ε.).)
Τι σχέση έχει τώρα ο ευαγγελιστής Λουκάς μ’ αυτά που λέμε;
Έχει με το ότι στη θρησκεία παίζει μεγάλο ρόλο η γλώσσα των συμβόλων
Οι 4 ευαγγελιστες συμβολίζονται ως εξης: με άνθρωπο ο Ματθαίος,με αετό ο Ιωάννης,με ταύρο ο Λουκάς και με λιοντάρι ο Μάρκος.
Και τα 4 αυτά ζώα είναι τα ζώα της αποκάλυψης του Ιωάννη
«…. και το ζωον το πρώτον όμοιον λέοντι, και το δεύτερον ζωον όμοιον μόσχω, και το τρίτον ζωον έχον το πρόσωπον ως ανθρώπου, και το τέταρτον ζωον όμοιον αετώ πετομένω. 8 και τα τέσσαρα ζωα, εν καθ’ εν αυτών έχον ανά πτέρυγας εξ, κυκλόθεν και έσωθεν γέμουσιν οφθαλμών, και ανάπαυσιν ουκ έχουσιν ημέρας και νυκτός λέγοντες• άγιος, άγιος, άγιος Κύριος ο Θεός ο παντοκράτωρ…..» (Αποκάλυψις 4/δ: 6-10).
Η πνευματική ερμηνεία των 4 ζώων έχει να κάνει με τα χαρακτηριστικά των αγγελικών ταξιαρχών
Και ο ταύρος βοός δηλώνει την ισχύ και την ακμαιότητα που διευρύνει τα νοερά αυλάκια για να υποδεχθούν τους γονιμοποιούς όμβρους από τον ουρανό, ενώ τα κέρατά τους φανερώνουν τη δύναμη της φρουρήσεως και του αηττήτου. 
Επομένως μήπως δεν είναι τυχαίο που το πανηγύρι μας γίνεται την άνοιξη μια εποχή που οι αγρότες οργώνουν τη γη, παλιότερα με τα υποζύγια, για να δεχτεί τους σπόρους που θα καρποφορήσουν όπως και ο λόγος του ευαγγελίου στις καρδιές μας αν ανοίξουν διάπλατα όπως τα αυλάκια της γης;
Κι αν ο καλόγερος του τότε μοναστηριού που οι πειρατές λεηλάτησαν καταγόταν απ΄την Ανατολή και φιλοτέχνησε τον Προστάτη μας με χώμα και αίμα είχε ακούσματα μιας τοπικής διαλέκτου,τότε για κείνον η λέξη adamah, θα ήταν γνώριμη. Μεταφράζεται ως «κόκκινο χώμα» -πιστεύεται όμως ότι η αρχική του σημασία ήταν «ματωμένος πηλός».
Όλα αυτά δεν σας βάζουν σε σκέψεις; Τίποτα δεν είναι τυχαίο. Η ιστορία και η θρησκεία στο πέρασμα των χρόνων διατηρούν κάποια στοιχεία που προσαρμόζονται και επαναλαμβάνονται ανάλογα με τις περιστάσεις.Η ταυροθυσία ήταν τόσο βαθιά ριζωμένη στη συνείδηση των ανθρώπων, ώστε τελούνταν στις ανατολικές επαρχίες της βυζαντινής αυτοκρατορίας ως το 12ο αιώνα: έξω από τις εκκλησίες, μετά τη λειτουργία, σφαζόταν ένα βόδι και ακολουθούσε κοινό γεύμα, φυσικά με την ευλογία του ιερέα. Μια επιβίωση αυτού του εθίμου συναντάμε σήμερα στη Λέσβο, στο Πανηγύρι του Ταύρου,στην Αγία Παρασκευή, την Κυριακή των Μυροφόρων στο Μανταμάδο, σε γιορτές άλλων αγίων σε άλλα χωριά του νησιού, που συνεχίζουν τις αρχαίες συνήθειες.
Αλλά πέρα απ΄ αυτό εδώ, ήταν και αποτέλεσμα του ανεπτυγμένου αισθήματος φιλοξενίας των Μανταμαδιωτών που ήθελαν να προσφέρουν τροφή στους κουρασμένους ταξιδιώτες και προσκυνητές χωρίς να βάλουν στο μυαλό τους ότι καθώς τα χρόνια περνούν θα μετονομαστούν σε βάρβαρους και άξεστους,που δε ξέρουν να σκουπίζουν την καβαλίνα από τα παπούτσια τους πριν μπουν στην καφετέρια.
Όμως κανένας απ΄ αυτούς που μας κατηγορεί δε ξέρει πως δίχως τη καβαλίνα της αγροτιάς ψωμί δεν τρώει κανείς…ούτε τα κατώγια ούτε τα σαλόνια..
Είναι σημαντικό, γιατί είναι η ιστορία του τόπου μας, ο πολιτισμός μας, τα έθιμα των προγόνων μας. Έθιμα προσφοράς, φιλοξενίας και αγάπης. Και αν για κάποιους είναι θέμα αισθητικής, για εμάς είναι οι ρίζες μας. Και αν εκείνοι έχουν επιλογή να αποφύγουν το πανηγύρι, εμείς οφείλουμε να κρατήσουμε τις ρίζες μας. Και αν γι αυτούς είναι θέαμα, για εμάς είναι παράδοση αγάπης και φιλοξενίας.

Μαζεύουμε υπογραφές για να μην καταργηθεί το έθιμο μας εδώ :
https://secure.avaaz.org/el/petition/Dimos_Mytilinis_Arhiepiskopi_Ypoyrgeio_Agrotikis_Anaptyxis_Yp_Politismo_OHI_STIN_KATARGISI_TIS_SFAGIS_STO_PANIGYRI_TON_M/?acwGpjb

Παρασκευή, 17 Απριλίου 2015

Πρόσκληση



ΚΑΙΡΟΣ ΓΙΑ ΓΛΕΝΤΙ!!!
ΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ 26 ΑΠΡΙΛΗ 2015 ΚΑΙ ΩΡΑ 11 ΤΟ ΠΡΩΙ Η ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΛΕΣΒΙΑΚΩΝ ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΣΑΣ ΚΑΛΕΙ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ "BLUE STAR PATMOS" ΣΤΟ ΛΙΜΑΝΙ ΤΟΥ ΠΕΙΡΑΙΑ, ΠΥΛΗ Ε2 ΓΙΑ ΓΛΕΝΤΙ ΜΕ ΠΛΟΥΣΙΟ ΦΑΓΗΤΟ, ΚΡΑΣΙ, ΟΥΖΟ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΛΕΣΒΟΥ ΑΠΌ ΤΟ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑ ΤΟΥ Β. ΣΑΡΑΝΤΙΔΗ. ΟΛΑ ΜΑΖΙ ΜΕ 12 €!!!
ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ ΤΟ ΞΕΦΑΝΤΩΜΑ - ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ Η ΒΥΘΙΣΗ ΤΟΥ ΠΛΟΙΟΥ!!!
ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΠΙΟΥΝ ΠΟΛΥ ΡΑΚΙ, ΘΑ ΚΟΙΜΗΘΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΚΥΜΑΙΑ!!!
ΜΗΝ ΠΕΡΙΜΕΝΕΤΕ ΝΑ ΣΑΣ ΚΟΥΒΑΛΛΗΣΩ ΣΠΙΤΙ ΣΑΣ !!!
ΟΛΟΙ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΩΣ ΚΑΤΑΓΩΓΗΣ ΣΤΟ ΠΑΠΟΡΙ!!!
                    ΓΙΑΝΝΗΣ ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΙΔΗΣ


Πρόσκληση μόλις ελήφθη... Από την πρόεδρο του συλλόγου Μανταμαδιωτών Αθήνας Μένη Κουρδουσά.

Τετάρτη, 8 Απριλίου 2015

Κουλούρες

Το προζύμι το πιάνουμε νωρίς το απόγευμα, να έχει ώρες μπροστά του να ξεκουραστεί.
Η συνταγή, γραμμένη απ τα χέρια της μάνας, γράφει με κεφαλαία γράμματα, τίποτα κρύο, τίποτα καυτό.
 Ήπιες θερμοκρασίες, ήρεμες κινήσεις.
Οι απότομες αλλαγές, οι μεγάλες αλλαγές θα το βρουν απροετοίμαστο. 
Δύσκολο ν ανταποκριθεί.
Μετά από 4 ώρες, ένα ένα τα υλικά θα βρίσκουν την θέση τους στο μείγμα.
Στην αρχή με το μίξερ, μετά θα μπουν χέρια στο ζύμωμα- και αγάπη.
 Φέτος μπήκαν τρία ζευγάρια χέρια στο ζυμάρι. 
Τα δικά μου, του μικρού και της μικρής.
 Περίσσευε η αγάπη και το γέλιο τους.
 Και ας γίναμε χάλια και οι τρεις.
Το ζυμάρι θέλει χρόνο και ζεστασιά.
 Όλο το βράδυ σαν μικρό παιδί τυλιγμένο μέσα στη λεκάνη. Μην τυχόν και μου κρυώσει.
Η σειρά σκεπάσματος που ακολουθεί η μάνα τόσα χρόνια, είναι ένα τραπεζομάντηλο, δυο κουβέρτες, ένα ρούχο του πατέρα και μια εικόνα για το καλό. 
Όλο το βράδυ η θέρμανση ανοιχτή.
 Ότι θέρμανση και αν είναι αυτή.
Δυό φορές μέσα στη νύχτα οι κουλούρες θέλουν ζύμωμα.
 Να απορροφήσει σιγά σιγά το αλεύρι το βούτυρο. 
Ανά τρείς ώρες.

 Και το πρωί, θα πάρουν το τελικό τους σχήμα. 
Θα πλαστούν, θα μπουν μέσα στα ταψιά, πάνω από λαδόκολλες. 
Και θα περιμένουν. 
Θέλει χρόνο η ζύμη και υπομονή. 
Μέχρι να αναδιπλωθεί, να πάρει όγκο και αέρα μέσα της, να επεκταθεί,
 και να απλώσει το δέσιμο, σε όλο το χώρο που έχει.

 Πριν να μπουν στον φούρνο τα ταψιά θα αλειφτούν με αυγό, για να αποκτήσουν γυαλιστερό, ροδοκόκκινο χρώμα, θα μπει ένα κόκκινο αυγό στη μέση και αμύγδαλο να τα στολίσει.

 Και ο φούρνος θα κάνει την τελική δουλειά. 
Μεσαία θερμοκρασία, είπαμε ήρεμες κινήσεις στα τσουρέκια.
 Ήμερες διαδικασίες.

Και όλο το σπίτι θα μυρίσει μαχλέπι και μαστίχα. 
Και όλο θα γελούν τα πρόσωπα των παιδιών.
 Και όλο θα έρχονται να βάζουν το πρόσωπο τους στο φούρνο να δουν. 
Και σαν θα βγει το πρώτο τσουρέκι θα τρέξουν όλο χαρά να δουν, τί έφτιαξαν. 
Και 'γω όλο καμάρι θα βλέπω απ το αλεύρι να γίνεται ζυμάρι και τσουρέκι.

 Θα βλέπω την Ανάσταση να πλησιάζει και το σπίτι να μοσχοβολάει Πάσχα

 Γιατί Ανάσταση είναι και τούτη η διαδικασία. 
Η μεταμόρφωση του αλευριού σε κουλούρα. 
Σε γλυκό. 
Και του χρόνου τέτοιες μέρες. 
Να είμαστε γεροί και αγαπημένοι, και να μπορούμε να ανασταίνουμε τις ψυχές μας με απλά, μικρά πράγματα. 
Τούτη αλήθεια δεν είναι η ζωή;;
Άντε και του χρόνου στο χωριό...

Πού πήγε;;